اطلاعات

در ایالات متحده در هر ۶ دقیقه ، یک زن مورد تجاوز جنسی و هر ۱۵ ثانیه یک زن مورد  ضرب و شتم قرار می گیرد. در شمال آفریقا  در هر روز ۶،۰۰۰ زن از ناحیه تناسلی مثله می شوند. در سال جاری ، بیش از ۱۵،۰۰۰ زن بعنوان برده جنسی در چین فروخته شدند. ۲۰۰ نفر از زنان در بنگلادش به طرز وحشتناکی چهره خود را ازدست داده اند چرا که توسط شوهران یا خواستگاران خود با اسید سوزانده شده اند. بیش از ۷۰۰۰ زن در هند توسط خانواده خود یا خانواده شوهرشان در حین نزاع بر سر جهیزیه به قتل رسیده اند. ( در مورد ایران به دلیل خودداری مسئولین از انتشار اخبار مربوط به خشونت علیه زنان، آمار دقیقی در این خصوص در دست نیست)

خشونت علیه زنان ریشه در فرهنگ جهانی تبعیض دارد که از پذیرش برابری زنان با مردان رویگردان است. این فرهنگ، تخصیص بدن زنان برای ارضاء مرد یا به مقاصد سیاسی را مشروعیت می بخشد. هر ساله، خشونت در خانه و جامعه علیه زن زندگی میلیون ها تن از زنان را ویران می کند. ( برگرفته از مقاله بدنهای شکسته، ذهنهای ویران : شکنجه و بدرفتاری با زنان ، انتشار سازمان عفو بین الملل ، سال ۲۰۰۱)

زمینه

* خشونت علیه زنان تمامی اشکال تبعیض را تغذیه و خدمت به آن را تقویت می کند. وقتی زنان در زندان مورد آزار و شکنجه قرار می گیرند، وقتی توسط نیروهای مسلح به عنوان “غنیمت جنگی” مورد تجاوز قرار می گیرند و یا وقتی در خانه مورد خشونت واقع می شوند،  روابط  مبتنی بر قدرت نابرابر بین زن و مرد متجلی و اجرا می شود.

* خشونت علیه زنان بر اساس عوامل تبعیض آمیزی نظبر نژاد ، قومیت ، هویت جنسی ، منزلت اجتماعی ، طبقه و سن صورت می پذیرد.  این گستردگی عوامل و اشکال گوناگون تبعیض، انتخاب زنان را محدودتر کرده و آسیب پذیری آنها در قبال خشونت را افزایش می دهد و حتی دستیابی به عدالت را برای زنان سخت تر می سازد.

* زنان با طیفی ناگسستنی از خشونت مواجه هستند که توسط کسانی اعمال می شود که بر زنان کنترل دارند. وظیفه محافظت از زنان در مقابل اعمال خشونت و پیشگیری از خشونت علیه زنان بر عهده دولتهاست، خواه این خشونت در خفا انجام شود خواه بصورت علنی و عمومی. دولتها موظفند به رعایت استانداردها و سعی و کوشش در جهت برداشتن گامهایی که افراد را درقبال نقض حقوق بشر محافظت می کند.

مبانی بین المللی حقوق زنان

*  در اعلامیه جهانی حقوق بشر آمده است که “هر شخصی مستحق داشتن  تمامی حقوق و آزادی هایی است که  تحت عنوان حقوق در این اعلامیه مندرج شده است، صرفنظر از هر نوع تفاوتی، از جمله نژاد ، رنگ ، جنس ، زبان ، مذهب ، عقیده سیاسی، خاستگاه ملی و یا منشاء اجتماعی ، دارایی ، تولد یا وضعیت های دیگر (ماده ۲)

* در اعلامیه رفع خشونت علیه زنان آمده است که “خشونت علیه زنان به معنی هر عمل خشنی مبتنی بر جنسیت است که منجر به هر گونه آسیب فیزیکی ، جنسی و یا آسیب روانی و یا رنج به زنان می شود.(حتی اگر احتمال بروز این آسیبها باشد) از جمله تهدید به اجرای چنین اعمالی و اجبار یا محرومیت خودسرانه از آزادی ، چه به طور عمومی صورت پذیرد و چه در زندگی خصوصی  نیز شامل این تعریف می شود.( ماده ۱) دولتها موظفند به “تمرین و سعی و کوشش برای جلوگیری از اعمال خشونت، تحقیق دائمی در این خصوص و مجازات اعمالگران خشونت علیه زنان ، اعم از کسانی که  توسط دولت مرتکب این اعمال می شوند و یا افراد خصوصی عامل این خشونت” (ماده۴)

* کنوانسیون رفع کلیه اشکال تبعیض علیه زنان (CEDAW) ، تبعیض علیه زنان را اینگونه تعریف می کند :” عبارت تبعیض علیه زنان، به معنی قائل شدن به هرگونه تمایز، استثناء یا محدودیت (محرومیت) بر اساس جنسیتی است که نتیجه یا بمنظور خدشه دار کردن و یا بی اثر نمودن رسمیت و شناسائی، بهره مندی یا اعمالی که بوسیله زنان انجام میگیرد، صرف نظر از وضعیت تاهل آنها و بر مبنای برابری حقوق انسانی مردان و زنان و آزادیهای اساسی در زمینه های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، مدنی و یا هر زمینه دیگر اطلاق میگردد.” (ماده ۱)

خشونت علیه زنان : نقض حقوق بشر

خشونت علیه زنان عملی شایع در گوشه و کنار جهان است.  این قبیل خشونتها که نمادی از نقض حقوق بشر است خود را در اشکال زیر نشان می دهد:

خشونت علیه زنان در دوران بازداشت / زندان
عدم توازن قدرت میان زندانیان و نگهبانان منجر به وابستگی کامل زندانیان به زندانبان شده و توانایی نگهبانان در برتری قدرت، خود را به شکل اعمال قدرت فیزیکی مستقیم یا آزار و اذیت و سوء استفاده غیر مستقیم نشان می دهد.. از آنجاییکه به زندان افکندن زنان اغلب در جوامع تا حدود زیادی از دید انظار و افکار عمومی پنهان است، مجازات زنان در زندان همراه با تجاوز جنسی یا آزارهای جنسی است که شامل لمس اعضای جنسی زنان در حین بازدید بدنی، تهدید به تجاوز و یا دستبند و پابند زدن به زنان در حین زایمان می شود.  زنان اغلب به ارائه رابطه جنسی اجباری برای دریافت “امتیازاتی” از جمله مواد غذایی اضافی یا لوازم بهداشت شخصی ، و یا برای جلوگیری از مجازات و تنبیه می شوند. کمی مراقبت های پزشکی و یا روانی موجود، در مورد زندانیان زن رواج بیشتری دارد.  اگرچه جنایت علیه زندانی از قبیل تجاوز جنسی همواره شایع بوده است، اما همواره تعداد کمی از مجریان این جنایات علیه زندانیان زن به پای میز محاکمه کشیده شده اند.  در سال ۱۹۹۷ ، به عنوان مثال ، تنها ۱۰ کارمند زندان ، در کل نظام فدرال برای سوء رفتار جنسی علیه زنان تنبیه و مجازات شدند.

اسیدپاشی و مرگ در نزاع بر سر جهیزیه

اطاعت و فرمانبرداری زنان از مردان در حوزه های سیاسی ، مدنی ، اجتماعی ، فرهنگی ، و اقتصادی در بسیاری از کشورها مرسوم و رایج است.  در جوامعی که زن از مرد خواستگاری می کند و یا موظف به زندگی کردن با اقوام شوهر خود است، اغلب زنان تبدیل به قربانیان خشونت و انتقام می شوند. اسیدپاشی در این جوامع بوفور دیده می شود. اسید در صورت زن پاشیده شده و منجر به کوری یا سوختگی درجه ۳ کشنده می شود.  دولت توجهی برای جلوگیری از فروش اسید بطور عمومی و یا مجازات کسانی که از آن برای کشتن و ضرب و جرح استفاده می کنند، نمی نماید.  به طور مشابه ، واقعیت های جاری از خشونت های مربوط به جهیزیه نمونه دیگری است از آنچه در این جوامع رخ می دهد زمانیکه با زنان بمثابه دارایی رفتار می شود. دخترهایی که قادر به پرداخت قیمتهای بالا جهت تامین جهیزیه برای ازدواج نیستند اغلب با خشونت و مجازات از جانب اقوام شوهر خود مواجه می شوند و یا حتی بدست آنان به قتل می رسند.

قتلهای ناموسی

در برخی از جوامع ، زنان اغلب بعنوان ناموس خانواده به حساب می آیند. هنگامی که زنان مشکوک به روابط جنسی خارج از زناشویی می شوند، حتی اگر مورد تجاوز به عنف واقع شوند، آنها را می توان در معرض بیرحمانه ترین اشکال هتک آبرو، توهین و خشونت قرار داد که این  موارد اغلب توسط پدر یا برادر زن انجام می پذیرد.  زنانی که مورد تجاوز قرار می گیرند و قادر به ارائه شواهد روشن نیستند، زنانی که متهم به زنا هستند ، و یا به جرم روابط جنسی غیر قانونی ، مجازات آنها اغلب مرگ به وسیله سنگسار عمومی است.  چنین قوانینی در این کشورها مانند یک سد بزرگ در برابر زنان اغلب مانع از پیگیری موارد تجاوز جنسی علیه اعمال گران تجاوز می شود.   در اینحالت با فرض گناهکار دانستن زن ، اعضای خانواده مرد معتقدند که به هیچ وجه راه دیگری به غیر از کشتن زن باقی نمی ماند.

خشونتهای خانگی

خشونت علیه زنان یک اپیدمی جهانی است. بدون استثنا ، بزرگترین خطرخشونت علیه زن از جانب کسانی است که زن آنها را می شناسد. خشونت خانگی تجاوز به حقوق زن،  به تمامیت فیزیکی او ، به آزادی او ، و اغلب  به حق او در تعیین راه و روش زندگی خود است. هنگامی که دولتها در برداشتن گام های اساسی مورد نیاز برای محافظت زنان از خشونت خانگی قصور می ورزند و یا اجازه می دهند این جنایات با معافیت از مجازات اعمال شوند، در واقع دولتها تعهدات اصلی خود در قبال آزار و اذیت و شکنجه زنان را زیر پا می گذارند.

ختنه یا معیوب سازی آلت تناسلی زنان

قطع عضو تناسلی زنان، حذف بخش یا تمامی دستگاه تناسلی خارجی زنان است. در شدید ترین شکل خود ، همه دستگاه تناسلی زن  یا دختر خارج می شود و سپس با بخیه به هم دوخته میشود ، شکاف کوچکی برای مقاربت و خروج خون قاعدگی باقی گذاشته می شود. این برنامه در ۲۸ کشور آفریقایی به بهانه سنت فرهنگی یا بهداشت انجام می شود.  تخمین زده می شود حدود ۱۳۵ میلیون دختر در سراسر دنیا در اثر ختنه به عواقب وخیمی از جمله ابتلا به اچ آی وی گرفتار آمده اند. از دیگر عوارض ختنه دختران می توان به ابتلا به اقسام عفونتها، نازایی، و اثرات مخرب روانی اشاره کرد. گرچه تمام دولت های کشورهایی که در آن عمل ختنه زنان انجام می پذیرد آنرا عملی غیرقانونی اعلام کرده اند اما عدم اجرای درست و کامل این قانون و عدم محاکمه عاملان این عمل باعث شده که ختنه دختران در این کشورها همچنان ادامه داشته باشد.

نقض حقوق بشر بر اساس هویت واقعی یا هویت ادراک شده جنسی
جنسیت و تمایلات جنسی در یک جنس بخصوص، از طریق محدودیت های سخت اعمال شده توسط هنجارهای فرهنگی و گاه از طریق اقدامات خاص حقوقی حمایت از آن هنجارها تنظیم و نگهداری می شود. جامعه ، که می تواند شامل نهادهای دینی ، رسانه ها ، خانواده ها و شبکه های فرهنگی باشد زنانی را که درخصوص تمایلات جنسی، این قوانین را مراعات نمیکنند مجازات می کند. این گروه از زنان شامل زنان همجنسگرا، زنانی که با ظاهر “مردانه ” در اجتماع ظاهر می شوند، زنانی که تلاش می کنند آزادانه حق خود را بدست آورند، و زنانی که سلطه مرد را به چالش می کشند، می شود.   زنان همجنسگرا و یا زنانی که تصور می شود همجنسگرا هستند، اغلب آزار و اذیت توسط مقامات دولتی در زندان ، توسط پلیس ، و همچنین توسط افراد خانواده و جامعه خود را تجربه کرده اند.   تعداد زیادی از این زنان جوان  مورد ضرب و شتم و تجاوز قرار گرفته اند و یا به زور وادار به ازدواج شده اند، و در غیر این صورت توسط اعضای خانواده برای “تصحیح” هویت جنسی خود مورد حمله و تنبیه قرار گرفته اند.

پناهندگی بر اساس جنسیت
کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل متحد اظهار می دارد: “زنانی که ترس از آزار و اذیت یا تبعیض شدید بر اساس جنسیت خود را دارند باید در یک گروه اجتماعی خاص برای تعیین وضعیت پناهندگی در نظر گرفته شوند” (اصول راهنما برای حمایت از پناهندگان زن) چنین آزار و اذیتی ممکن است شامل صدمه به جنسیت زن مانند قطع عضو تناسلی زنان ، سقط جنین اجباری ، خشونت خانگی  که دولت عملی در جهت مقابله با آن انجام ندهد و قتلهای ناموسی است (اگرچه به همین موارد محدود نمی شود)  با این حال  زنان متقاضی پناهندگی در ایالات متحده به ندرت موفق به کسب پناهندگی بر اساس خشونتهای جنسی شده اند چرا که مقامات تصمیم گیرنده در این خصوص خواهان برداشت و تفسیر محدودی از عبارت “پناهندگی در صورت بروز یا احتمال بروز خشونت های جنسی” هستند. . به طور خاص ، زنان همجنسگرای متقاضی پناهندگی از ترس آزار و اذیت جنسی در کشورهای خود که ترس از افشای تمایلات جنسی خود را به مقامات داشته اند.

مسئله مصونیت از مجازات
عاملین خشونت علیه زنان به ندرت پاسخگوی اعمال خود هستند.  زنان قربانیان خشونت اغلب ندرتا به مراجع و مراکز دولتی برای گزارش یا شکایت مراجعه می کنند چرا که بسیاری از این مراجع خود متهم به تعصبات جنسیتی و رفتارهای تبعیض آمیز جنسی هستند. بسیاری از زنان موارد خشونت را به مقامات گزارش نمی کنند چرا که ترس از طرد شدن، سرزنش شدن یا خجالت مانع آنان می شود، در بسیاری از موارد گزارش کردن این موارد راه را برای سوء استفاده های بیشتر علیه زن باز می کند. هنگامی که زنان آزاردهندگان خود را به چالش می کشند، اغلب این چالش تبدیل به جنگی طولانی و تحقیر آمیز در دادگاههای رسمی می شود که البته با توجه و همدردی کمی ازسوی مقامات  یا رسانه ها همراه است. خشونت علیه زنان عمیقا در تمام لایه های اجتماعی رسوخ کرده تا جاییکه انتقاد عمومی و خشم برخی طبقات جامعه را بدنبال داشته است.

منبع: عفو بین‌الملل

: ارسال به شبکه‌های اجتماعی